Julian Antoni Dunajewski(ur. 4 czerwca 1821 w Stanisławowie, zm. 29 grudnia 1907 w Krakowie), ekonomista polski, profesor i rektor Uniwersytetu Jagiellońskiego, działacz państwowy.
Był synem Szymona (komisarza obwodowego) i Antoniny z Błażowskich, bratem Albina (kardynała, biskupa krakowskiego), szwagrem Karola Estreichera (wybitnego bibliografa, dyrektora Biblioteki Jagiellońskiej). Kształcił się w gimnazjum jezuickim w Nowym Sączu (do 1839), następnie studiował ekonomię na Uniwersytecie Lwowskim (1839-1842) i na uniwersytecie w Wiedniu (1839-1840). Od 1849 pracował na UJ, początkowo jako asystent w Katedrze Umiejętności Politycznych i Statystyki; w 1850 obronił - na podstawie pracy O instytucjach gmiannych - doktorat praw. W 1855 przeniósł się na pięć lat do Bratysławy, gdzie był profesorem nadzwyczajnym (od 1856 profesorem zwyczajnym) Akademii Prawa i pracownikiem Katedry Statystyki; w latach 1860-1861 był profesorem i kierownikiem Katedry Ekonomii Politycznej i Prawa Administracyjnego Uniwersytetu Lwowskiego. W 1861 powrócił na Uniwersytet Jagielloński; kierował Katedrą Umiejętności Politycznych, Statystyki i Prawa Administracyjnego Austriackiego, dwukrotnie pełnił funkcję dziekana Wydziału Prawa (1862/1863, 1867/1868), trzykrotnie rektora (1864/1865, 1868/1869, 1879/1880), trzykrotnie prorektora (1865/1866, 1869/1870, 1880/1881).
Prowadził jednocześnie aktywną działalność polityczną, reprezentując nurt konserwatywny oraz austro-polski; zdecydowanie występował przeciwko powstaniu styczniowemu. W latach 1864-1873 był członkiem Oddziału Politycznego i posłem na Sejm Krajowy we Lwowie, w 1870 członkiem Rady Państwa, od 1873 (do końca życia) posłem do parlamentu w Wiedniu. W końcu lat 70. pełnił funkcję prezydenta miasta Krakowa; 1880-1891 był ministrem skarbu Austrii. Przeprowadził na tym stanowisku reformę systemu podatkowego; za pomocą bardziej elastycznego opodatkowania udało mu się zrównoważyć budżet, wprowadził m.in. podatki pośrednie oraz podwyższył cła od kawy oraz podniósł ceny wyrobów tytoniowych.
Miał opinię jednego z najlepszych mówców parlametarnych, był również ceniony jako wykładowca. Uniwersytet Jagielloński uhonorował go doktoratem honoris causa, ponadto otrzymał Order Św. Szczepana, Wielką Wstęgę Orderu Cesarza Leopolda oraz Order Żelaznej Korony I klasy. W 1872 został członkiem czynnym AU, w latach 1873-1875 przewodniczył Komisji Prawniczej AU, a od 1889 był zastępcą protektora akademii. Był również m.in. zastępcą przewodniczącego Oddziału Nauk Moralnych cesarsko-królewskiego Towarzystwa Naukowego Krakowskiego. Jednym z jego uczniów był wybitny historyk Michał Bobrzyński.
Zajmował się teorię budżetu państwowego, finansami, myślą ekonomiczną w dobie Odrodzenia oraz prawem administracyjnym. W polityce ekonomicznej reprezentował poglądy liberalne zblizone do Adama Smitha, nawiązywał także do francuskiego klasycyzmu Jeana Baptiste Saya i Charlesa Rau. Przedstawił syntezę teorii, historii i polityki ekonomicznej w pracy Wykład ekonomii politycznej (wydanej pośmiertnie w 1935). Był zwolennikiem podatków bezpośrednich, stosowanie podatków pośrednich dopuszczał jedynie wówczas, gdy bezpośrednie przynosiły niewystarczające opłaty.
Niektóre inne prace:
Ziemia i kredyt. Studyum ekonomiczne (1869)
Zarys organizacyjny władz administracyjnych w Galicji (1871, z Wiktorem Kopffem i Dionizym Skarżyńskim)
Słowo o "Zasadach bicia monety" (1873)
Mowy (1914)
Źródła:
Biogramy uczonych polskich, Część I: Nauki społeczne, zeszyt 1: A-J, Wrocław 1983
_________________ "Odrzucamy wszelkie totalizmy, opieramy się na kulturze łacińskiej, wyrażamy nadzieję na odrodzenie ludów w dorzeczu Dunaju, chcemy wspólnej granicy z Węgrami, chcemy monarchii."
K. u. K. Feldmarschalleutnant K. von Gross-Sanden, "Tiger von Krakau"
Nie możesz pisać nowych tematów Nie możesz odpowiadać w tematach Nie możesz zmieniać swoich postów Nie możesz usuwać swoich postów Nie możesz głosować w ankietach
