Odpowiedz do tematu
Poprzedni temat :: Następny temat
Historia Węgier 1914 - 1939
Autor Wiadomość
Franz
Admin


Dołączył: 23 Sie 2004
Posty: 1093
Skąd: Olsztyn
PostWysłany: 2004-09-05, 02:10    Historia Węgier 1914 - 1939 Dodaj użytkownika do listy ignorowanych Odpowiedz z cytatem

Rewolucja Astrów

Proklamowanie Republiki i ostateczne zerwanie unii z Habsburgami zbiegło się w czasie z utworzeniem Węgierskiej Partii Komunistycznej (20 listopad 1918r).Było to wydarzenie o tyle ważne, że w bardzo krótkim czasie to właśnie ta siła polityczna zdobyła największe poparcie społeczne oraz uznanie w Radach Robotniczych i Żołnierskich. Było to bowiem ugrupowanie najbardziej ze wszystkich konsekwentne w swych działaniach i jawnie dążące do rewolucji społecznej.

W tym samym czasie nastąpił rozłam w rządzie Karolyi'ego. Premierowi zarzucono brak sukcesów w polityce wewnętrznej i zewnętrznej oraz ogólną bezczynność i niedołęstwo. Premier stracił poparcie nawet własnej partii, przez co 11 stycznia 1919r podał się do dymisji, jednak szybko okazało się, że samodzielne utrzymanie rządów przez prawicę przestało być możliwe. Utworzono więc nowy gabinet koalicyjny z socjaldemokracją, a nowy premier Denes Berinkey rozpoczął urzędowanie od represji przeciw komunistom (Karolyi stał się tymczasowym prezydentem państwa).

Akcję zainspirowali socjaldemokraci, którzy pragnęli w ten sposób szybko pozbyć się komunistów z ruchu robotniczego. W nocy z 20 na 21 stycznia aresztowano i osadzono w więzieniu wszystkich przywódców komunistycznych oraz zamknięto ich organ prasowy. Oczywiście wywołało to w społeczeństwie skutek przeciwny od zamierzonego, to znaczy popularność ruchu robotniczego jeszcze wzrosła. Rząd chwycił się wiec nowego pomysłu na wzrost akceptacji społecznej: uchwalił ustawę o obowiązkowej parcelacji majątków obszarników przekraczających 500 holdów powierzchni (około 285ha) oraz majątków kościelnych przekraczających 200holdów (około 114ha). Nie była to jednak dobra decyzja - dla posiadaczy reforma była stanowczo zbyt radykalna, zaś dla chłopów - zbyt łagodna, co podsyciło tylko nastroje społeczne. Co więcej - do kraju powracały setki jeńców wojennych zwolnionych z niewoli rosyjskiej, gdzie wpojono im już rewolucyjną ideologię - coraz częściej słyszało się wokół, że Węgry winny wejść na rosyjską drogę.

Aresztowania przywódców komunistycznych zaowocowały nową falą strajków i samowolnych parcelacji dużych majątków ziemskich. Komuniści zdobywali coraz większe poparcie społeczne, jednak ich szanse na przejęcie władzy na Węgrzech byłyby dość nikłe, gdyby nie działania podjęte przez Rumunów i państwa Ententy. Te zaś linię demarkacyjną przesunęły na tyle na wschód, że Szeged znalazł się poza granicami kraju, zaś rząd węgierski otrzymał ultimatum z żądaniem przesunięcia swoich wojsk i administracji poza nową granicę w przeciągu 48 godzin. W przeciwnym razie Węgry ponownie znalazłyby się w stanie wojny.

Karolyi zdawał sobie sprawę, że przyjęcie noty równałoby się z samobójstwem, dlatego postanowił podać swój gabinet do dymisji. Liczył na to, że nowy rząd socjalistyczny (a tylko taki miał możliwość powstać) skupi siłę mas proletariackich i utworzy silną armię, która odrzuci żądania zachodu. Nie przewidział jednak, że socjaldemokraci dojdą do porozumienia z komunistami i 21 marca 1919r. powołają Węgierską Partię Socjalistyczną oraz obwieszczą utworzenie Węgierskiej Republiki Rad, co miało miejsce jeszcze tego samego dnia.

Węgierska Republika Rad

Komuniści odmówili wydania zgody Karolyi'emu na ponowne objęcie urzędu prezydenta i zlikwidowali to stanowisko uznając je za niepotrzebne. Powoli też obejmowali coraz większą władzę w państwie, usuwając swego koalicjanta w cień. Odrzucili żądania zachodu, zaś ich samozadowolenie podsycane było głosami milionowego poparcia społeczeństwa. Zaufanie jakim się cieszyli zostało jednak szybko zaprzepaszczone, gdy zaczęto bezkrytycznie powielać rozwiązania stosowane w Rosji bez oglądania się na węgierską specyfikę. I tak przejęto kontrolę nad dystrybucją żywności i handlem detalicznym, ogłoszono dekret o "rozbrojeniu demokracji", dekret i nacjonalizacji zakładów zatrudniających powyżej 20 pracowników, upaństwowiono instytucje finansowe i przejęto szkolnictwo wszystkich szczebli - i jak same decyzje nie wzbudzały sprzeciwu, tak ich realizacja budziła grozę.

Działania rządu przyniosły opłakane skutki dla gospodarki kraju. Przemysłem zarządzano fatalnie - przeprowadzano nieuzasadnione ekonomicznie reorganizacje, skracano czas pracy i jednocześnie podnoszono płace bez oglądania się na wydajność robotników - te działania zaprowadziły i tak pogrążoną w kryzysie gospodarkę Węgier na skraj kompletnego załamania. Przeprowadzana reforma rolna nie uwzględniała opinii chłopstwa, którego dotyczyła (było to spowodowane bezpośrednią niechęcią ekipy Béli Kuna do tej warstwy społecznej).

Podobnie tragicznie przedstawiała się sytuacja sektora finansowego. Przejęcie banków i lokat nie spowodowało poprawy - wręcz przeciwnie - dochody się zmniejszyły. Pieniądze emitowano bez oglądania się na ich pokrycie w złocie czy walutach, co w krótkim czasie doprowadziło do rozwinięcia się galopującej inflacji. Nie udało się przeprowadzenie reformy szkolnictwa, za to cały aparat poddano intensywnej indoktrynacji ideologicznej. Władza zarządziła konfiskatę wszystkich kosztowności i dzieł sztuki o wartości powyżej 500 koron - działania te miały na celu nie tyle zrównanie poziomu zamożności obywateli, co przede wszystkim ich zastraszenie. Węgierska Republika Rad utrzymywała stosunki zewnętrzne wyłącznie z Austrią i Rosją Radziecką. Ta ostatnia bezzwłocznie uznała nowe państwo, co wzmogło lęk Zachodu przed rozprzestrzeniającą się "zarazą komunistyczną". Marszałek Foch przygotował plan ataku na Węgry, a do Budapesztu wysłano mediatorów, których zadaniem było przekonanie rządu Madziarów do uznania nowej, tym razem znacznie korzystniejszej dla nich, linii demarkacyjnej. Działania te nie przyniosły pożądanego skutku, dlatego Rada Koronna Rumunii podjęła decyzję o zbrojnej interwencji i 16 kwietnia zaatakowała sąsiadów, co dwa tygodnie później uczyniła również Czechosłowacja.

Węgierska Armia Czerwona ugięła się pod naporem wroga. Nieprzyjaciel na niebezpieczną odległość zbliżył się do Budapesztu, Francuzi zajęli Szeged - do walki stanęło całe społeczeństwo, gotowe walczyć nie tyle za Rewolucję, co o utrzymanie integralności kraju. Szybko przeprowadzono zakończoną sukcesem kontrofensywę. Tymczasem Zachód nadal naciskał na Kuna, by zgodził się przyjąć proponowane mu warunki - i tym razem komunistyczny przywódca zdecydował się wyrazić na nie zgodę. Sytuacja międzynarodowa uległa bowiem znacznemu pogorszeniu, zaś kraj prócz wojny targany był również wewnętrznymi strajkami. Kuna rozkazał wojskom wycofać się poza linię demarkacyjną, co wzbudziło wielkie rozgoryczenie społeczeństwa. Zorganizowano więc (był to prawdopodobnie spisek oficerów sztabu generalnego pragnących przyspieszyć zakończenie wojny) kolejną ofensywę na Rumunię, która była już na wstępie przegrana. 1 sierpnia 1919r. Rewolucyjna Rada Rządząca ustąpiła, a jej członkowie uciekli za austriacką granicę. Rumuni nie napotykając żadnego oporu zajęli węgierską stolicę, zaś władzę podjął jeden z działaczy związkowych - Gyula Peidl, który stworzył nowy gabinet złożony z socjaldemokratów. Jednak wbrew pozorom to nie on miał rządzić krajem - jedyną realną i zdeterminowaną siłą stała się utworzona przez Miklósa Horthy'ego Armia Narodowa.

Pokój w Trianon

Po upadku dyktatury proletariatu rząd Peidla nie miał szans na utrzymanie władzy. Przeprowadzono zbrojny pucz, w wyniku którego na czele kraju stanął Stefan Friedrich. Jednocześnie jednak w Segedynie działał kontrrewolucyjny drugi "rząd" Dezsö Abraháma utrzymujący stały kontakt z Komitetem Antybolszewickim, co dodatkowo komplikowało sytuację wewnętrzną kraju. Dopiero gdy obaj politycy zdali sobie sprawę, że nie panują nad okupowaną przez Rumunów ojczyzną, w imię jej dobra zjednoczyli się tworząc jeden spójny organizm pod wodzą Friedricha.

W tym samym czasie w kierunku stolicy parła "armia narodowa" zorganizowana przez Mikołaja Horthy'ego, który widział możliwość łatwego przejęcia władzy. Horthy unikał bezpośrednich spotkań z okupantem rumuńskim, za to stosował bardzo silne represje wobec ludności cywilnej podejrzanej o współpracę z proletariatem. Rząd Friedricha początkowo protestował przeciw takim procederom, ale na skutek mediacji angielskiego generała Clarka doszło do ugody między nim i Horthym i 15 listopada wojska rumuńskie zaczęły opuszczać Budapeszt, a sam admirał następnego dnia wjechał do stolicy na białym koniu. 23 listopada rząd Friedricha podał się do dymisji i utworzono koalicyjny twór z premierem Karolem Huszárem na czele.

Rząd Huszára był zwolennikiem wprowadzenia na tron eks-cesarza i eks-króla Karola IV. Rodziło to kolejne niesnaski między premierem a Horthym, który już oficjalnie 30 stycznia sprzeciwił się jego koronacji. Horthy uważał, że głównym celem rządu powinno być jedynie przeprowadzenie wyborów (w ich wyniku wygrały Partia Drobnych Rolników i Zjednoczenie Chrześcijańsko-Narodowe), zaś co do tronu miał własne plany. Za jego namową wygrane partie opowiedziały się w Sejmie przeciw przywróceniu dynastii habsburskiej, ponieważ zaś miały obowiązek wyboru "tymczasowego szefa państwa", 1 marca 1920r. ogłosiły Węgry monarchią i regentem obrano Horthyego.

Pokój z Węgrami podpisano w Wielkim Pałacu Trianońskim w Wersalu 4 czerwca 1920r. W jego wyniku Węgry utraciły na rzecz państw ościennych 71,5% terytorium, zjednoczonego dotychczas pod nazwą Korony Węgierskiej. Na rzecz Rumunii przypadły 102.000 km kw i 5.236.305 mieszkańców, Jugosławii - 63.572 km kw i 4.141.121 mieszkańców, Czechosłowacji 62.366 km kw i 3.537.813 mieszkańców oraz Austrii - 4.022 km kw i 292.041 mieszkańców. W wyniku postanowień pokoju ponad 3.000.000 Madziarów pozostało poza swoim państwem. Rząd państwa oczywiście silnie protestował i domagał się przeprowadzenia plebiscytów na spornych terenach, jednak żądania te zostały odrzucone. Plebiscyt odbył się tylko jeden - w okręgu Sopron przy granicy z Austrią. Był to olbrzymi cios dla dumy narodowej Węgier i aż do czasu II wojny światowej rewizja traktatu pokojowego stanowiła główny punkt polityki zewnętrznej kraju.

Tymczasem na Węgrzech rozpoczął się reżim Horthy'ego. Mimo szybko zmieniających się rządów i premierów - wszyscy oni mieli jeden cel: zemstę za rewolucję proletariacką. W skrytych atakach dominowała kontrrewolucyjna armia admirała, która w tajemniczych okolicznościach pozbawiała życia przeciwników politycznych Horthy'ego. Ofiarą "białego terroru" padło 5.000 zabitych i 40.000 izolowanych w obozach koncentracyjnych. 7.000 zbiegło za granicę. Działania te wytyczyły nową drogę przed międzywojennymi Węgrami: w polityce wewnętrznej miały pozostać reakcyjne, w zewnętrznej - rewizyjne. Horthy wprowadził własny system: obok haseł antysemickich i antyradzieckich głosił idee narodowe, chrześcijańskie i solidaryzmu społecznego.

System Horthyego nie mógł jednak utrzymać się bez poparcia z zewnątrz kraju. Potrzebował bowiem kapitału i inwestycji, głównie od państw zwycięskiej Koalicji - a to wymagało chwilowej rezygnacji z pretensji do układu z Trianon oraz pewnej rewizji dotychczasowej polityki wewnętrznej. "Porządki" w kraju zaprowadził premier Bethlen, którego rząd utrzymał się od 14 kwietnia 1921r. do 19 sierpnia 1931r.

Rząd Bethlena

Pierwszym znaczącym osiągnięciem Bethlena było umocnienie regencji Horthy'ego poprzez zlikwidowanie pretensji Habsburgów do tronu węgierskiego. Pomogła mu w tym awanturnicza polityka Karola IV, który dwukrotnie organizował "wyprawy po koronę św. Stefana". Za pierwszym razem musiał się szybko wycofać, ale za drugim, wspierany przez wiernych poddanych, zdołał dotrzeć aż do Budapesztu. Przerażony wizją utraty władzy Horthy postanowił wysłać przeciw niemu armię, przez co Habsburg dostał się do niewoli. Była to bardzo niezręczna sytuacja na arenie międzynarodowej - dzięki mediacji Anglii niedoszłego króla udało się wyciągnąć z twierdzy, jednak natychmiast po tym wydarzeniu Sejm węgierski zmuszony być ogłosić detronizację Habsburgów oraz ogłosić kraj monarchia bez króla. To paradoksalnie wzmocniło pozycję Horthy'ego jako regenta.

Kolejnym celem polityki premiera stało się choć częściowe pojednanie z robotnikami i chłopami (na tyle, by stworzyć pozytywny wizerunek na zewnątrz kraju). W grudniu 1921 Bethlen zawarł pakt z Peyerem, przywódcą Partii Socjaldemokratycznej. Na jego mocy Peyer zobowiązywał się ograniczyć działalność komunistów wśród robotników oraz obiecywał zatrzymać demonstracje robotnicze, zaś konflikty rozwiązywać z rządem na drodze pokojowej i w duchu solidaryzmu społecznego. Z drugiej strony z więzień i obozów zwolniono kilku "mniej obciążonych" działaczy, aresztowanych po upadku Republiki. Co do sprawy chłopskiej - Bethlen wielki rozgłos nadał realizacji uchwalonej jeszcze w 1920r. reformy ziemskiej, będącej jednak w rzeczywistości aktem symbolicznym i nie mającym większego wpływu na poprawę sytuacji tej warstwy społecznej. Pomogło to jednak premierowi w zbliżeniu się do Partii Drobnych Rolników - wkrótce zmienił barwy ze Zjednoczenia Chrześcijańsko-Narodowego właśnie na Partię Drobnych Rolników, by po śmierci jej dotychczasowego przywódcy Stefana Szabó stanąć na jej czele.

Innym celem premiera stało się uzyskanie trwałej większości rządowej w parlamencie. Bethlen dokonał więc zmian w ordynacji wyborczej, przywracając głosowanie jawne w okręgach wiejskich i ograniczając liczbę uprawnionych do głosowania. Dzięki tym zabiegom kolejne wybory były zdecydowanie wygrane przez jego partię, a opozycyjna socjaldemokracja uzyskała jedynie 10% głosów.

Kolejnym etapem polityki Bethlena stała się konsolidacja gospodarcza kraju. Mimo wielkiej straty terytorialnej po układzie z Trianon w granicach Węgier pozostała większość przemysłu, przez co nowy kraj był bardziej uprzemysłowiony niż historyczna Korona. Zmieniła się oczywiście jego struktura - dotychczasowe deficytowe gałęzie wykazały znaczne zyski, zaś rentowność pozostałych - nieco spadła. Bethlen dążył do stabilizacji kraju poprzez opanowanie inflacji i wprowadzenie systemu protekcji, a w 1924r. zdołał otrzymać znaczącą pożyczkę od Ligi Narodów, która otworzyła zasobny portfel pozostałych państw zachodnich. Co prawda nie cały kapitał został wykorzystany należycie, pozwolił jednak na uzyskanie względnej stabilizacji społecznej i szybszy rozwój gospodarczy.

W kwestii polityki zagranicznej Bethlen kontynuował kierunki podjęte jeszcze przez Károly'ego. Zabiegał o pozytywne stosunki przede wszystkim z Francją i Anglią, licząc że przyjazna atmosfera pomoże w dalszej perspektywie w rewizji postanowień traktatu z Trianon. Niestety stosunki z Francją popsuły się znacząco w 1925r, gdy wyszło na jaw, że oficjalne czynniki węgierskie brały udział w fałszowaniu franków - wtedy tylko dzięki Anglii i Włochom nie doszło do międzynarodowego skandalu. Interwencja Rzymu miała zaś mieć, jak się później okazało, brzemienne historyczne skutki - pomogła w zbliżeniu Węgier do faszyzującego państwa...

Faszyzacja Węgier

W 1928r. pojawiły się na Węgrzech pierwsze znamiona kryzysu gospodarczego. Nie przebiegał on jednocześnie we wszystkich gałęziach przemysłu, do jego ograniczenia przyczyniło się też zarządzenie rządu o ograniczeniu importu bezpośrednio przed jego wybuchem. W rezultacie Węgry przeszły go nieco łagodniej niż pozostałe kraje kapitalistyczne, choć i u nich produkcja zmniejszyła się o 45%, co zaskutkowało masowym wzrostem bezrobocia. Płace we wszystkich dziedzinach spadły o 30-50%, a liczbę osób pozbawionych środków do życia szacowano na ok. 3.000.000.

Nie należy się zatem dziwić, że w 1930r. doszło do wielu tłumnych wystąpień ulicznych, demonstracji i zamieszek. Manifestacja z 1 września 1930r. w Budapeszcie zgromadziła ponad 100.000 ludzi! Stała pauperyzacja społeczeństwa przekładała się na fatalne nastroje i wzrost liczby strajków robotniczych, również na scenie politycznej doszło do zawirowań, których skutkiem było powstanie Niezależnej Partii Drobnych Rolników oraz Narodowej Partii Radykalnej. Rząd okazał się bezsilny wobec tych wydarzeń i po dziesięciu latach rządów podał się do dymisji.

W niedługim czasie nowym premierem mianowany został Gyula Gömbös, bliski współpracownik i zaufany Horthy'ego. Wcześniej stał na czele horth'owskiej armii kontrrewolucyjnej, a na początku lat 20 utworzył proniemiecką i profaszystowską partię polityczną. Od chwili objęcia przez niego rządów (sprawował je 4 lata) Węgry całkowicie zmieniły kierunki swojej polityki zagranicznej, a rewizjonizm i faszyzacja kraju stały się jej głównym wyznacznikiem.

Plany rządu Gömbösa ograniczały się do szeroko pojętej demagogii społecznej. Premier obiecywał masom pracę, pieniądze i dostatnie życie, lecz w ślad za obietnicami nie szła wcale ich realizacja. Co prawda w tym okresie sprawowania rządów bezrobocie zmalało, było to jednak głównie wynikiem powstania gospodarki z upadku, a nie rzeczowymi posunięciami czy decyzjami rządu. Premier nie zrealizował szumnie zapowiadanej kolejnej reformy rolnej, za to rozpętał prawdziwą propagandę przeciw Partii Socjaldemokratycznej i działającej w podziemiu Partii Komunistycznej. Próby ich całkowitego zdelegalizowania spotkały się jednak ze zdecydowanym sprzeciwem robotników i Gömbös musiał chwilowo zrezygnować ze swoich planów. Nie zamierzał się jednak wycofywać z zamiaru rewizji układu z Trianon.

Profrancuska i proangielska polityka prowadzona przez jego poprzednika zastąpiona została działaniami jawnie zmierzającymi do otwartego porozumienia z państwami faszystowskimi. W 1934r. Gömbös odnowił układ z Włochami, a w kolejnym roku odbył spotkania z generałem Göringiem, sugerując zawarcie sojuszu z hitlerowskimi Niemcami. Zaniepokojone działaniami premiera koła wielkiej finansjery i artyści obawiali się powtórzenia sytuacji z 1914r, gdy Węgry włączone zostały do działań wojennych i utworzyli opozycyjną siłę skupioną wokół byłego premiera Bethlena. Sprzyjał im poniekąd sam Horthy, widząc w działaniach Gömbös'a dążenie do ustanowienia dyktatury. W odpowiedzi na te działania Gömbös rozwiązał Sejm i ogłosił nowe wybory. Przy brutalnej interwencji żandarmerii osiągnął swój cel i uzyskał większość w Parlamencie, przygotowując się jednak do puczu, który miał być kolejnym krokiem w kierunku osiągnięcia pełni władzy i wprowadzenia całkowitej faszyzacji kraju - zmarł.

Po jego następcy, Darányi'm, spodziewano się zmiany polityki zewnętrznej, co jednak nie nastąpiło. Nowy premier umocnił pozycję regenta, a następnie ogłosił reformę prawa wyborczego, która polegała na odbiorze głosu ponad milionowi robotników i chłopów. W 1938r. z polecenia szefa rządu wydano ustawę antyżydowską, będącą pierwszą tego typu w całej historii Węgier, a w tym samym roku jeszcze ustalono rozbudowany plan zbrojeń państwa - tzw. program z Györ.

Tuż przed wojną

Pierwsze powody do niepokoju pojawiły się w 1938r, w chwili Anschlussu Austrii przez hitlerowskie Niemcy. Bezpośrednio przed tym wydarzeniem Węgry podpisały bowiem z Wiedniem pakt, dzięki któremu dawna Korona miała zostać wyprowadzona z izolacji w Europie Środkowej. Węgierskie koła patriotyczne coraz poważniej obawiały się powtórzenia scenariusza z 1914r, gdy ich ojczyzna stała się wasalem Niemiec i musiała przystąpić do wojny wraz ze wszelkimi tego konsekwencjami. Niepokój budził również gwałtowny rozwój licznych narodowosocjalistycznych grup, będących dokładną kopią hitlerowskich działających na terenie Niemczech. W krótkim czasie stały się bowiem ekspozyturą partii nazistowskiej, a ich emblematem stały się strzały rozpięte w formie krzyża - stąd pochodziła ich nazwa - strzałokrzyżowcy (Nyilaskeresztesek).

Strzałokrzyżowcy koncentrowali swoje działania przede wszystkim na werbowaniu nowych członków i przygotowywaniu opinii publicznej pod hitlerowską propagandę. Ich działalność i agresja wzmogły znacznie po anschlussie, gdyż stali się ośrodkiem dywersji nazistowskiej, paraliżując wewnętrzne życie polityczne na Węgrzech (podobnie działo się w innych krajach nastawionych wcześniej proniemiecko). Co gorsze - gospodarka Węgier stawała się coraz bardziej zależna od niemieckiej - większość eksportu stanowił handel właśnie z tym państwem, a po aneksji Austrii Niemcy przejęli kontrolę nad znacznym kapitałem austriackim zaangażowanym w byłej Koronie.

Błędem byłoby twierdzić, że samo społeczeństwo nie ponosiło żadnej odpowiedzialności za szybki rozwój ruchu strzałokrzyżowców. Horthy'owska wewnętrzna polityka rewizjonistyczna i ciągła propaganda haseł narodowych dawała pierwsze efekty właśnie w postaci postrzegania patriotyzmu jako przynależności do rasistowskich i skrajnie narodowych organizacji. Co prawda sam Horthy starał się ograniczyć działalność nyilasowców mimo dużych nacisków płynących z Berlina, ale były to głównie próby uspokojenia patriotycznych kół węgierskich. Podobnie ostentacyjnie podkreślano przyjaźń z Polską, ale to z kolei miało być natomiast wrogim sygnałem wysyłanym Czechosłowacji.

W maju 1938r. nastąpiła zmiana na stanowisku premiera. Nowy szef rządu, Béla Imrédy, nie tylko nie zmienił podstawowych założeń polityki zagranicznej, ale wprost przeciwnie - jeszcze silniej związał kraj z hitlerowskimi Niemcami. We wrześniu ogłosił podjęcie na szeroką skalę zbrojeń i przyjął ustawę o powszechnym obowiązku służby wojskowej. Tym samym złamał jedno z postanowień układu Trianońskiego nakładającego na Węgry ograniczenie w liczebności armii do 35.000 żołnierzy. Zaraz później, po agresji Niemiec na Czechosłowację, ośmieleni rewizjoniści madziarscy ogłosili własne żądania terytorialne - propaganda prasowa zaowocowała tzw. arbitrażem wiedeńskim. 2 listopada 1938r. Niemcy i Włochy rozsądziły spór węgiersko - czechosłowacki przyznając Węgrom część Słowacji z Koszycami i zachodnią część Rusi Podkarpackiej. To jednak jeszcze bardziej zachęciło do walki.

Wkrótce premier, zobowiązany wobec przyjaźnie nastawionych państw faszystowskich, przyjął kolejny pakiet ustaw antyżydowskich na wzór ustaw norymberskich. Zaraz później Węgry weszły do paktu antykomiternowskiego, zaś Imrédy utworzył własną, jawnie już faszystowską, partię Ruch Węgierskiego Życia. Podjęte przez niego działania okazały się jednak przysłowiowym gwoździem do trumny - premierowi udowodniono, że nie odpowiada w pełni założeniom ustaw, które sam wprowadził, w związku z czym musiał podać się do dymisji. Na czele nowego rządu w lutym 1939r. stanął Paweł Teleki. Za jego rządów Węgry wzięły udział w dalszym rozbiorze terytorium Czechosłowacji, przez co Madziarzy osiągnęli wspólną granicę z Polską. Ostateczny upadek niedawnego sąsiada stał się zaś na Węgrzech powodem wybuchu wielkiego entuzjazmu i nowej nadziei, że w krótkim czasie państwo odzyska utraconą wielkość w dawnych granicach.

-----------------------------------------------------------------------------------------------------
Opracowanie pochodzi ze strony http://www.budapeszt.infinity.waw.pl/historia/hist_j.html

_________________
W sprawie kontaktu z administratorem
Przejdź na dół
Zobacz profil autora Wyślij prywatną wiadomość Wyślij email Odwiedź stronę autora
 
Numer Gadu-Gadu
3703639
Wyświetl posty z ostatnich:   
Odpowiedz do tematu
Nie możesz pisać nowych tematów
Nie możesz odpowiadać w tematach
Nie możesz zmieniać swoich postów
Nie możesz usuwać swoich postów
Nie możesz głosować w ankietach
Dodaj temat do Ulubionych
Wersja do druku
Oznacz temat jako nieczytany

Skocz do:  

Powered by phpBB modified v1.9 by Przemo © 2003 phpBB Group

 

Historia www.fahnen.republika.pl